İşitme Testi Nasıl Yapılır? Odyometri, Timpanometri ve Sonuçların Anlamı

İşitme Testi Nasıl Yapılır? Odyometri, Timpanometri ve Sonuçların Anlamı

"Televizyonun sesini fazla açıyorsun", "Yine duymadın" gibi cümleler sık duyulmaya başladıysa ilk adım bir işitme testidir. Çoğu kişi testi ertelemesinin sebebi olarak ne yapılacağını bilmemeyi söylüyor. Oysa işitme testi ağrısız, kısa süren ve sonucu hemen konuşulan bir ölçümdür.

Kısaca: İşitme testinin temeli odyometridir. Sessiz bir kabinde kulaklık takarsınız, farklı perdelerdeki sesleri duyduğunuzda düğmeye basarsınız. Ardından konuşmayı ne kadar iyi anladığınız ölçülür. Gerekirse orta kulağın durumunu ölçen timpanometri de yapılır. Test genellikle 20–40 dakika sürer ve sonuç, odyogram adı verilen bir grafikle aynı gün açıklanır.

İçindekiler

• Ne zaman işitme testi yaptırmalısınız?
• İşitme testi çeşitleri
• Test adım adım nasıl ilerler?
• Odyogram nasıl okunur?
• Teste nasıl hazırlanmalısınız?
• Test sonrası ne olur?
• Sık sorulan sorular

Ne zaman işitme testi yaptırmalısınız?

Aşağıdakilerden biri ya da birkaçı size tanıdık geliyorsa bir işitme testi yaptırmanın zamanı gelmiş olabilir:

• Kalabalık ortamlarda, restoranlarda konuşmaları takip etmekte zorlanıyorsunuz.
• İnsanların mırıldandığını ya da net konuşmadığını düşünüyorsunuz.
• Televizyonun ya da telefonun sesini çevrenizdekilerden daha yüksek açıyorsunuz.
• Kapı zili, telefon ya da kuş sesleri gibi ince sesleri kaçırıyorsunuz.
• Kulağınızda çınlama ya da uğultu oluyor.
• Tek kulağınızın daha az duyduğunu fark ediyorsunuz.

Belirti olmasa bile 50 yaşından sonra düzenli aralıklarla işitme kontrolü yaptırmak iyi bir alışkanlıktır. Ani işitme kaybı ise acil bir durumdur. Bir kulağınızda işitme birden azaldıysa beklemeden bir KBB uzmanına başvurun.

İşitme kaybının belirtileri ve nedenleri hakkında daha fazla bilgi için İşitme Kaybı Nedir? yazımıza göz atabilirsiniz.

İşitme testi çeşitleri

Saf ses odyometrisi

En temel testtir. Kulaklık ya da kulak içine yerleştirilen küçük bir başlık aracılığıyla farklı frekanslarda (pes ve tiz) sesler verilir. Her frekansta duyabildiğiniz en kısık ses belirlenir. Test hava yolu ve kemik yolu olmak üzere iki şekilde yapılır. Kemik yolu testinde kulağın arkasına küçük bir titreşim cihazı yerleştirilir. İki sonucun karşılaştırılması, kaybın dış ve orta kulaktan mı yoksa iç kulaktan mı kaynaklandığını gösterir.

Konuşma odyometrisi

Günlük hayatta asıl önemli olan, sesleri duymaktan çok konuşmayı anlamaktır. Bu testte size kelimeler okunur ve tekrar etmeniz istenir. Böylece konuşmayı hangi ses seviyesinde algıladığınız ve ne kadar doğru anladığınız ölçülür. Bu sonuç, cihaz seçiminde ve ayarında da yol gösterir.

Timpanometri

Kulak kanalına yerleştirilen yumuşak bir uç, hafif hava basıncı değişiklikleri oluşturur. Kulak zarının bu değişikliklere nasıl tepki verdiği ölçülür. Orta kulakta sıvı, kulak zarında delik ya da östaki borusu sorunu gibi durumları ortaya çıkarmaya yardımcı olur. Birkaç saniye sürer ve hiç acıtmaz.

Çocuklarda ve bebeklerde testler

Bebeklerde ve küçük çocuklarda, düğmeye basma gibi bir katılım gerekmeyen özel testler kullanılır. Yeni doğan işitme taraması bunlardan biridir. Ebeveynler için ayrıntıları Çocuklarda İşitme Kaybı yazımızda topladık.

Test adım adım nasıl ilerler?

1. Görüşme: Odyolog ya da hekim size işitme şikâyetlerinizi, gürültüye maruz kalıp kalmadığınızı, ailede işitme kaybı olup olmadığını ve kullandığınız ilaçları sorar.
2. Kulak muayenesi: Kulak kanalına bakılır. Kulak kiri kanalı tıkıyorsa test öncesinde temizlenmesi gerekebilir, çünkü sonucu etkiler.
3. Odyometri: Sessiz bir kabine geçersiniz. Sesi her duyduğunuzda düğmeye basar ya da elinizi kaldırırsınız. Sesler çok kısık olduğunda duyup duymadığınızdan emin olamayabilirsiniz, bu normaldir. Tahmin yürütmeden, duyduğunuzu düşündüğünüzde işaret vermeniz yeterli.
4. Konuşma testi: Size okunan kelimeleri tekrar edersiniz.
5. Timpanometri (gerekirse): Kısa bir basınç ölçümü yapılır.
6. Sonuçların açıklanması: Odyogram sizinle birlikte incelenir ve bir sonraki adım konuşulur.

Odyogram nasıl okunur?

Odyogram, işitme testinin sonucunu gösteren grafiktir. Yatay eksen sesin perdesini (frekans, Hz), dikey eksen ise duyabildiğiniz en kısık sesin şiddetini (desibel, dB) gösterir. Grafikte aşağı inildikçe ancak daha yüksek sesleri duyabildiğiniz anlamına gelir.

Sınıflandırma sınırları kaynağa göre küçük farklılıklar gösterebilir. Sonucunuzu her zaman uzmanınızla birlikte değerlendirin.

Yaşa bağlı işitme kaybında genellikle tiz seslerde (yüksek frekanslarda) kayıp önce başlar. Bu yüzden "s", "ş", "f" gibi sesleri karıştırmak ve kalabalıkta konuşmayı anlamamak ilk fark edilen belirtilerdir.

Teste nasıl hazırlanmalısınız?

• Gürültüden uzak durun: Testten önceki 12–16 saat boyunca konser, yüksek sesli müzik ya da gürültülü iş ortamı gibi yoğun gürültüden kaçının. Gürültü, işitmeyi geçici olarak düşürüp sonucu etkileyebilir.
• Soğuk algınlığınız varsa söyleyin: Burun tıkanıklığı ve orta kulak iltihabı sonucu etkileyebilir. Gerekirse test başka bir güne alınır.
• Eski test sonuçlarınızı getirin: Daha önce yapılmış testler, değişimi görmek için çok değerlidir.
• Kullandığınız ilaçların listesini getirin.
• Mümkünse bir yakınınızla gelin: Günlük hayatta yaşadığınız zorlukları en iyi onlar anlatabilir. Ayrıca sonuçlar konuşulurken ikinci bir kulak her zaman faydalıdır.

Test sonrası ne olur?

Sonuç normal çıkarsa bir sonraki kontrol için önerilen zamanı öğrenirsiniz. İşitme kaybı tespit edilirse kaybın tipi belirlenir:

• İletim tipi kayıp (dış ya da orta kulak kaynaklı) çoğu zaman tedavi edilebilir. Bu durumda KBB uzmanına yönlendirilirsiniz.
• Sensörinöral kayıp (iç kulak kaynaklı) genellikle kalıcıdır ve en etkili çözüm çoğu zaman işitme cihazıdır.

İşitme cihazı gerekiyorsa SGK katkısından yararlanmak için hastaneden rapor almanız gerekir. Süreci SGK İşitme Cihazı Raporu Nasıl Alınır? yazımızda adım adım anlattık. Hangi cihaz tipinin size uygun olabileceğini merak ediyorsanız işitme cihazı çeşitleri yazımız fikir verecektir.

Sık sorulan sorular

İşitme testi acıtır mı?

Hayır. Odyometride yalnızca ses dinlersiniz, timpanometride ise kulakta kısa süreli hafif bir basınç hissedebilirsiniz.

İşitme testi ne kadar sürer?

Kapsamına göre genellikle 20 ile 40 dakika arasında sürer. Görüşme ve sonuçların açıklanmasıyla birlikte toplamda bir saat ayırmanız yeterlidir.

Online işitme testleri güvenilir mi?

Online testler, bir sorun olup olmadığına dair fikir verebilir. Ancak sessiz kabin, kalibre edilmiş cihaz ve uzman değerlendirmesi olmadığı için tanı koymaz ve cihaz seçimi için kullanılamaz.

İşitme testi ne sıklıkla yapılmalı?

İşitme kaybı olmayan yetişkinlerde birkaç yılda bir kontrol yeterlidir. 50 yaş üstünde, gürültülü ortamda çalışanlarda ve işitme cihazı kullananlarda daha sık kontrol önerilir. İşitme cihazı kullanıyorsanız cihaz ayarlarının güncel işitme seviyenize uygun olması için düzenli testler önemlidir.

İşitme testi için randevu almak gerekir mi?

Bekleme süresi yaşamamak için randevu almanızı öneririz. Size en yakın Kolay İşit merkezini arayabilir ya da iletişim formundan bize ulaşabilirsiniz.

İlk adımı ertelemeyin

İşitme kaybı genellikle yavaş ilerlediği için fark edilmesi yıllar alabilir. Erken yapılan bir test, hem doğru çözüme daha hızlı ulaşmanızı hem de günlük iletişimdeki zorlukların birikmesini önler.

İlgili yazılar

• İşitme kaybı nedir? Belirtileri ve nedenleri
• Kulağımız nasıl işitir?
• SGK işitme cihazı raporu nasıl alınır?
• İşitme Cihazı Fiyatları 2026